|
|
|
کانون بازنشستگان مجلس شورای اسلامی
صفحه اصلی » اخبار » اطلاعیه ها
بازدید:72
5.0 (1)
[1397/12/01]

فعالیت بدنی مناسب مساوی با زندگی شاد  

 

فعالیت بدنی مناسب مساوی با زندگی شاد

سازمان بهداشت جهانی در آخرین گزارش خود از وضعیت سلامت در جهان، بر فعالیت بدنی به عنوان یک اصل برای فاصله گرفتن از بیماری و کاهش آمار مرگ و میر در جهان تاکید کرده است. این سازمان داشتن فعالیت‏های بدنی مناسب و کافی را یکی از راهکارهای مهم برای رسیدن به زندگی سالم و شاد عنوان می‏کند. بر این اساس، فعالیت بدنی ناکافی، یکی از عوامل خطرناک بروز مرگ و میر در سراسر جهان بوده و عامل کلیدی برای ابتلای فرد به انواع بیماری‌های غیر مسری مثل بیماری‌های قلب و عروق، انواع سرطان و دیابت به شمار می‏رود.
انجام فعالیت بدنی، نقش اساسی در پیشگیری از ابتلای فرد به انواع بیماری‌های حاد غیر مسری داشته و با سلامت افراد ارتباط معناداری دارد. آمارها حاکی از آن است که از هر چهار سالمند یک نفر در حد کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهد. طبق آمار رسمی، 80 درصد جمعیت جوانان در سراسر جهان، به اندازه کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهند. تحقیقات راهبردی نیز نشان داده‌اند که می‌توان 56 درصد از افراد کشورهای عضو سازمان بهداشت جهانی را از نظر بدنی فعال کرد. کشورهای عضو جامعه بهداشت جهانی، بر اساس پروتکل‌های الحاقی موافقت کرده‌اند که 10 درصد از افرادی را که دچار فقر حرکتی می‌شوند، تا سال 2025 تحت پوشش فعالیت‌های بدنی جبرانی قرار دهند.

فعالیت‌های بدنی چیست؟
سازمان بهداشت جهانی فعالیت بدنی را هرگونه حرکتی که توسط عضلات اسکلتی تولید شود و مستلزم هزینه انرژی مصرفی باشد، از قبیل فعالیت بدن هنگام کار و بازی، انجام دادن کارهای روزمره در خانه،‌ سیر و سفر و شرکت فعالانه در برنامه تفریحات سالمِ سرگرم کننده و جالب توجه، تعریف کرده است.
اصطلاح یا عنوان فعالیت بدنی (physical activity) را نباید با کلمه تمرین (exercise) اشتباه کرد و در هم آمیخت؛ زیرا، تمرینات ورزشی، زیرشاخه فعالیت‌های بدنی و دارای طرح و برنامه، ساختارمند و سازمان یافته و شامل حرکات منظم و تکراری هستند و توسعه یک یا تعداد بیشتری از قابلیت‌ها و ظرفیت‌های آمادگی عمومی حرکتی را دنبال می‌کنند. ضمن اینکه با ارزش‌تر و مافوق تمرینات ورزشی (Beyond exercise) بوده و روی سلامت افراد مؤثر است. از سوی دیگر، فعالیت بدنی باید فرد را از حالت سکون و بی تحرکی به جنبش پذیری، تحرک و پویایی وادار کند. این رشته از فعالیت‌های بدنی، در طول شبانه روز، بسیار با ارزش بوده و برای سلامتی افراد مفید است. بعلاوه انجام دادن فعالیت‌های قدرت بدنی، در سطح متوسط یا با شدت حداکثر نیز برای افزایش سلامت افراد مفید و مؤثر هستند.

چه مقدار فعالیت بدنی توصیه می‌شود؟
توصیه‌های سازمان بهداشت جهانی:
الف) برای کودکان 5 ساله تا نوجوانان و جوانان 17 ساله:
این گروه سنی باید حداقل 60 دقیقه در روز فعالیت‌های قدرت بدنی سطح متوسط و شدید انجام دهند. فعالیت‌های قدرت بدنی در سطح متوسط و شدید بیشتر از 60 دقیقه در روز باعث حفظ و بهبود سلامت فرد خواهد شد. در این گروه سنی فرد باید حداقل 3 بار در هفته فعالیت‌های قدرت بدنی و عضلانی شدید انجام دهد.

ب) بزرگسالان 18 تا 64 سال:
فرد در این گروه سنی باید حداقل 150 دقیقه در هفته فعالیت‌های قدرت بدنی در سطح متوسط یا حداقل 75 دقیقه فعالیت قدرت بدنی شدید یا معادل ترکیبی از هر دو نوع فعالیت انجام دهد. در این گروه سنی فعالیت‌های قدرت عضلانی اسکلتی، باید دو جلسه در هفته بر روی گروه‌های عضلات بزرگتر انجام شود.

ج) گروه سنی 65 سال به بالا:
این گروه سنی، هم باید حداقل 150 دقیقه در هفته فعالیت‌های قدرت بدنی در سطح متوسط یا 75 دقیقه فعالیت‌های قدرت بدنی شدید یا معادل ترکیبی از هر دو نوع فعالیت بدنی را انجام دهند. بزرگسالان مسن باید برای برخوردار شدن از مزیت‌های سلامتی و حفظ و توسعه آن، فعالیت‌های قدرت بدنی در سطح متوسط را به 300 دقیقه در هفته یا معادلی از آن افزایش دهند.
افراد مسن که دچار فقر حرکتی، کم تحرکی و عدم جنبش پذیری شده‌اند، باید در حد توان خود برای ارتقا تعادل جسمانی، افزایش جنبش پذیری عضلات اسکلتی و ممانعت از افت شدید بدنی تلاش کنند و فعالیت‌های قدرت بدنی را سه بار در هفته یا بیشتر انجام دهند.
فعالیت‌های قدرت بدنی در گروه‌های عضلات مهم و اصلی (بزرگ‌تر) باید 2 روز در هفته یا بیشتر انجام شود. مقدار و شدت اشکال مختلف فعالیت‌های قدرت بدنی در افراد مسن متفاوت و متغیر است و برای هر فرد مسن ویژگی‌های خاص خود را دارد. ضمن اینکه به منظور حفظ سلامت سیستم قلب و عروق و تنفس، باید فعالیت‌های بدنی در هر دوره تمرینی حداقل 10 دقیقه انجام شوند.

فواید فعالیت‌های بدنی/ خطرات بی تحرکی و فقر حرکتی
انجام فعالیت‌های قدرت بدنی منظم با شدت متوسط از قبیل پیاده روی، دوچرخه سواری یا فعالیت در یکی از رشته‌های مختلف ورزشی، دارای مزیت‌های فراوان است و با حفظ و توسعه سلامت افراد، ارتباط معنادار دارد. مزیت‌های زندگی پویا و پر تحرک در تمام مراحل زندگی، عامل بالقوه مهمی محسوب می‌شود و انسان را قادر می‌سازد صدمات حوادث ناشی از زندگی روزمره را با قدرت بیشتری تحمل کند و با موفقیت پشت سر بگذارد. حتی اگر فردی روزانه مقدار کمی فعالیت بدنی انجام دهد، بهتر از آن است که هیچگونه تحرک و فعالیت بدنی نداشته باشد. هر فردی می‌تواند با انجام دادن فعالیت‌های بدنی به روش‌های نسبتاً ساده و آسان، در اوقات زندگی روزمره، در سطح توصیه‌های سازمان بهداشت جهانی، زندگی فعال و پویا را حفظ کند. مانند تحرک و جنبش پذیری هنگام انجام دادن کارهای روز مره، پیاده روی در پارک‌ها و شرکت در برنامه تفریحی سالم.
سطوح مقرر و کافی فعالیت‌های بدنی، باعث تغییراتی مانند ارتقا آمادگی دستگاه قلبی تنفسی (cardiorespiratory fitness) و عضلانی اسکلتی، ارتقا و سلامت استخوان‏بندی، کاهش خطر ابتلا به بیماری‌هایی از قبیل: قلب و عروق، افزایش فشار خون، سکته، دیابت، انواع سرطان سینه و روده بزرگ، افسردگی و آلزایمر، کاهش خطر چرخش و افتادگی لگن خاصره به سمت پایین و عقب یا شکستگی مهره‌ها و همچنین کنترل وزن بدن و حفظ تعادل انرژی مصرفی که از اعمال حیاتی و بنیادی چرخه سلامت است، را ایجاد می‏کند.
عدم انجام فعالیت‌های بدنی کافی، یکی از عوامل مهم و تاثیرگذار بر افزایش آمار خطر مرگ و میر در جهان است که امروزه در بسیاری از کشورها رشد فزاینده دارد و افرادی که به اندازه کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهند 20 تا 30 درصد بیشتر از افرادی که در حد کافی فعالیت بدنی انجام می‌دهند در معرض خطر مرگ و میر قرار دارند.

 

براساس آماری که در سال 2010 منتشر شده است، بطور متوسط 23 درصد از افراد 18 سال به بالا در سطح کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهند

آثار کاهش یا انجام ندادن فعالیت بدنی و فقر حرکتی
براساس آماری که در سال 2010 منتشر شده است، بطور متوسط 23 درصد از افراد 18 سال به بالا در سطح کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهند (27 درصد از زنان و 20 درصد از مردان) و در کشورهای با سطح درآمد بالا 26 درصد مردان و 36 درصد از زنان در حد کافی فعالیت بدنی انجام نمی‌دهند و در مقایسه با آنها در کشورهای فقیر و کم درآمد، فقط 12 درصد از مردان و 24 درصد از زنان در حد کافی فعالیت بدنی نمی‌کنند.
تحقیقات نشان می‌دهند بین کاهش نسبت سطح فعالیت‌های بدنی در اقشار مختلف مردم و افزایش عمده تولید ملی (rising gross national product) در کشورها به مراتب همخوانی و ارتباط معنادار وجود دارد. در ضمن کاهش فعالیت‌های بدنی تا اندازه‌ای به علت سستی، تنبلی، بی تحرکی هنگام اوقات فراغت، سکون و رفتار توام با فقر حرکتی هنگام کار یا ماندن در خانه است. روش‌های حمل و نقل ماشینی، آمد و رفت های ساکن و ایستا نیز از علل کاهش فعالیت‌های بدنی و فقر حرکتی است. بر اساس آمار منتشر شده در سال 2010 حدود 81 درصد نوجوانان 11 تا 17 سال در جهان، به اندازه کافی فعالیت بدنی نمی‌کنند. آمار دختران جوان در مقایسه با پسران، 84 درصد استو در حالی که 78 درصد این پسران و دختران از دستورالعمل‌های سازمان بهداشت جهانی بی اطلاع بوده و از دسترسی به توصیه نامه‌های آنها به علل گوناگون محروم هستند.
چند عامل محیطی که به همراه زندگی شهر نشینی، به طور خودکار باعث تنبلی، دلسردی و بازدارندگی افراد برای انجام فعالیت‌های بدنی می‌شود عبارتند از:
1- ترس از بی حرمتی، خشونت، جرم و تبه کاری هنگام انجام فعالیت‌های بدنی خارج از محیط خانه.
2- ترافیک شدید هنگام رفت و آمد
3- فقدان پارک‌های مناسب، اماکن و وسایل ورزشی ارزان، محل مخصوص پیاده روی و عدم تسهیلات لازم برای شرکت در برنامه تفریحات سالم و اوقات فراغت.
4- کیفیت بد و کثیف هوا و دیگر آلاینده‌های محیط

چگونه مقدار فعالیت بدنی را افزایش دهیم؟
کشورها و جوامع باید گام‌های مؤثر و عملی برای ایجاد فرصت‌های بیشتر جهت تندرستی و پویایی مردم بردارند.
1- برنامه ریزی، هماهنگی و اتخاذ تصمیم برای اقدامات لازم، بویژه ایجاد تسهیلات و ساخت اماکن مناسب جهت انجام فعالیت‌های بدنی نسبتاً آسان در حین کار و انجام امور زندگی روز مرده
2- پیاده روی دوچرخه سواری و اشکال دیگر رفت و آمد فعال و قابل دسترس
3- اصلاح سیاست‌ها و قوانین استخدام در محیط کار به گونه‌ای که محیط کار مشوق فعالیت‌های بدنی و تحرک باشد
4- ایجاد تسهیلات، فضاها و اماکن امن دانش آموزی برای فعال کردن اوقات فراغت آنها.
5- اسجاد تسهیلات و امکانات ورزشی سهل الوصول، آسان و ارزان برای همه اقشار مردم برای ورزش در اوقات فراغت.
6- نکته مهم اینکه انجام فعالیت بدنی در سطح مطلوب از کودکان حمایت می‌کند، الگوهای رفتاری خود را در تمام زمینه‌ها توسعه دهند. ضمن اینکه آنها را در طول زندگی از نظر آمادگی عمومی حرکتی همواره پر تحرک نگاه می‌دارد. در حدود 80 درصد از کشورهای عضو سازمان بهداشت جهانی، طرح‌ها و راهکارهایی را برای نظارت بر عدم اجرای فعالیت‌های بدنی دارند اما تنها 56 درصد از این کشورها در سال 2013 عملاً فعال بودند.

سازمان بهداشت جهانی پاسخگو است:
سیاست کلی که در سال 2004 در ارتباط با رژیم غذایی (Diet) فعالیت بدنی (physical activity) و تندرستی (health) مورد تأیید سازمان بهداشت جهانی قرار گرفت، عمده اقدامات مورد نیاز برای افزایش برنامه فعالیت‌های بدنی در جهان را به وضوح تعریف کرده است. راهکار تاکید بر ضرورت انجام اقدامات تاثیرگذار در سطح جهانی، منظقه ای و محلی برای توسعه برنامه‌های تربیت بدنی و انتشار دستورالعمل در ارتباط با تأثیر فعالیت‌های بدنی بر سلامت افراد جامعه که در سال 2010 توسط سازمان بهداشت جهانی منتشر شده است، بر اصل پیشگیری‌های اولیه برای جلوگیری از ابتلا آحاد مردم به بیماری‌های غیر مسری توسط اجرایی شدن برنامه‌های فعالیت بدنی تمرکز کرده است. این دستورالعمل گزینه‌های راهبردی چند جانبه ای را برای رسیدن افراد به سطوح قابل قبول فعالیت‌های بدنی در تمام کشورهای جهان پیشنهاد می‌کند. از جمله:
1- توسعه فزاینده استفاده از دستورالعمل‌ها و توصیه نامه‌های ملی و محلی برای افزایش فعالیت‌های بدنی سالم بین مردم
2- یک پارچه شدن و بهم پیوستن برنامه‌های فعالیت‌های بدنی، بر اساس راهبردهای منطقه‌ای مرتبط به منظور حصول اطمینان از اینکه سیاست‌ها و طرح‌های عملیاتی دارای ارتباط و انسجام منطقی بوده و تکمیل کننده یکدیگر هستند.
3- استفاده فزاینده از وسایل ارتباط جمعی و رسانه‌های معتبر و پر تیراژ، برای اگاه کردن مردم از تأثیر فواید انجام فعالیت‌های بدنی بر سلامت و پویایی آحاد مردم
4- نظارت و ارزیابی اقداماتی که باعث ترویج برنامه فعالیت‌های بدنی میان اقشار جامعه می‌شوند.
دستورالعمل‌های جهان شمول برنامه فعالیت‌های بدنی برای حفظ و سلامت:
برای اندازه گیری فعالیت‌های بدنی افراد مسن باید پرسش نامه‌های جهان شمول برنامه فعالیت‌های بدنی در این گروه سنی را بسط و توسعه داد. این پرسشنامه‌ها کمک می‌کنند کشورها یک برنامه کنترلی و هشدار دهنده روی تأثیر عدم فعالیت‌های بدنی کافی بر افزایش عوامل خطرناکی که پیش زمینه ابتلا افراد سالمند به بیماری‌های قلبی است داشته باشند. این پرسشنامه‌های جهانی، فعالیت‌های بدنی GPAQ (Global Physical Activity Questionaire) که در موسسه‌ای در مقر سازمان بهداشت جهانی تهیه می‌شوند گام به گام متغیرهای مهم خطرآفرین را که پیش زمینه ابتلا افراد سالمند به بیماری‌های غیر مسری قلبی و عروقی است تحت نظارت و کنترل قرار داده و به روز رسانی می‌کند.

نظارت بر اجرای برنامه‌های فعالیت‌های بدنی:
یک جدول نمونه برای ارزیابی عدم فعالیت‌های بدنی کافی، کودکان و نوجوانان 5 تا 17 ساله که در سنین تحصیلی به سر می‌برند، در انجمن خدمات بهداشتی دانش آموزی تهیه شده است. این نهاد دانش آموزی یک انجمن بهداشتی جهانی آمریکایی است و روی طرحی برای کنترل و محافظت از سلامت دانش آموزان 13 تا 17 ساله که توسط 10 متغیر کلیدی خطرناک مورد تهدید قرار گرفته‌اند و در معرض ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی غیر مسری قرار دارند، کار می‌کند. سازمان بهداشت جهانی با کشورهای عضو به صورت داوطلبانه روی یک سری اهداف از جمله کاهش 25 درصدی میزان مرگ و میر ناشی از بیماری‌های قلبی و عروقی غیر مسری و افزایش 10 درصدی اقدامات پیشگیرانه از عدم فعالیت‌های بدنی کافی تا سال 2025 توافق کرده است. هم اکنون سازمان بهداشت جهانی با کمک دیگر انجمن‌ها و مؤسسات وابسته، طرح‌های فعالی را در سطوح جهانی برای دستیابی به این هدف‌ها دنبال می‌کند.
طرح اقدامات جهان شمول برای کنترل بیماری‌های قلبی و عروقی غیر مسری (سال 2013 تا 2020) سازمان بهداشت جهانی در راستای تلاش برای توسعه برنامه فعالیت‌های بدنی در سراسر جهان.
در چندین سازمان از قبیل سازمان علمی فرهنگی یونسکو و سازمان ورزش ملل متحد، باهدف رشد و توسعه اقتصاد و صلح جهانی، باهمکاری کشورهای عضو، انجمن‌هایی را تأسیس کرده است.
تحقیقات مرتبط سازمان بهداشت جهانی روی برنامه فعالیت‌های بدنی متمرکز شده است.
دستورالعمل‌های جهان شمول فعالیت‌های بدنی برای حفظ و اشاعه سلامت.
اهداف کلی راهبردهای جهانی: اقدام برای پیشگیری از ابتلای آحاد مردم به بیماری‌های قلبی و عروقی غیر مسری (سال‌های 2013 تا 2020) نظارت بر اجرای برنامه‌های فعالیت‌های بدنی توسط تهیه پرسشنامه‌های جهان شمول، کیفیت اجرای برنامه‌های تربیت بدنی (Phisical Education)
سازمان علمی فرهنگی یونسکو: ده حقیقت مسلم بر انجام برنامه فعالیت‌های بدنی تاکید می‌کنند.

ترجمه: ابراهیم بیاتانی/ رئیس انجمن ورزش بازنشستگان کشوری

منبع : صندوق بازنشستگی کشوری

یادداشت ها
Parameter:389605!model&284 -LayoutId:284 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار